Przejdź do głównej treści

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Konferencje

Nawigacja okruszkowa Nawigacja okruszkowa

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

20210428

Wiedza i niewiedza – współczesne praktyki produkcji i negacji wiedzy

Data: 28.04.2021 - 30.04.2021
Wiedza i niewiedza – współczesne praktyki produkcji i negacji wiedzy

Katedra Performatyki UJ zaprasza na studencko-doktorancką konferencję naukową zatytułowaną:

„Wiedza i niewiedza – współczesne praktyki produkcji i negacji wiedzy”.

Uniwersytet Jagielloński, Kraków, 28-30 kwietnia 2021 roku

Organizatorzy: Ewa Bal, Mateusz Chaberski, Łucja Iwanczewska

 

Czy koronawirus istnieje a może to jedynie mistyfikacja służąca dyscyplinowaniu społeczeństwa? Czy szczepionki szkodzą czy ratują życie? Czy katastrofa klimatyczna ma miejsce, a może, jak twierdzą górnicy, to tylko wymysł polityków zmierzający do pozbawienia ich pracy? A ziemia, czy jest okrągła czy płaska? Wydawałoby się, że naukowcy znaleźli już dawno odpowiedzi na te i podobne pytania. A ich ustaleń jeszcze bodaj na początku lat 80. XX wieku nikt w zasadzie nie kwestionował, bo przecież była to wiedza ekspercka, operująca określonymi strategiami retorycznymi uwierzytelniającymi jej obiektywny charakter i dostępna raczej w reglamentowany sposób (osobom wykształconym posiadającym materialne środki, by korzystać z prasy i książek).

Wiele jednak zmieniło się w sposobie postrzegania wiedzy naukowej wraz z rozwojem nowych technologii, zarówno tych służących laboratoryjnej i badawczej pracy, jak i samej ogólnodostępności i dystrybucji wiedzy. Dzisiaj przy właściwie nieograniczonej dostępności do wyników rozmaitych badań (usieciowionym i globalnym handlu,  publikacjach w otwartym dostępie w formie cyfrowej) argumenty naukowców okazują się często mniej przekonujące niż wiedza oferowana przez lokalnych i globalnych aktywistów, ideologów. Często też o wiele skuteczniej niż kiedyś taka wiedza bywa powielana wiralnie w różnego rodzaju bańkach filtrujących. W rezultacie o katastrofie ekologicznej lepiej niż naukowiec opowie nam w filmie David Attenborough (jako jej 94-letni świadek) albo 17-letnia Greta Thunberg, która porzuca szkołę, by pod ostrzałem obiektywów telewizyjnych walczyć na polu międzynarodowym o przyszłość Ziemi. Poza tym, nie każde tzw. „głupie pytanie” musi być od razu brzmieć jak znamię czasów post-prawdy. Niektóre prowokacyjnie brzmiące kwestie otwierają nas przecież na poznanie świata z perspektywy podmiotów dotąd marginalizowanych lub słabszych.

 Jak zatem mamy odnaleźć się w świecie, w którym dotychczasowe strategie budowania autorytetu obiektywnej wiedzy naukowej okazują się niewystarczające, a sama wiedza ulega ciągłej negacji? Czy możemy znaleźć jakieś nowe sposoby jej wytwarzania i rozpowszechniania? A może nie ma już jednej wiedzy obiektywnej i przyszedł czas na współistnienie wielu wiedz lub wielu sposobów jej wytwarzania?

Druga odsłona cyklu konferencyjnego „Performatyka – poza kanonem” zatytułowana jest: „Wiedza i niewiedza – współczesne praktyki produkcji i negacji wiedzy”. Tym razem chcemy zaprosić młodych badaczy do wspólnego namysłu nad tym, jak i w jakim celu oraz przez kogo produkuje się dzisiaj i neguje wiedzę. Będziemy się przyglądać temu, co sprawia, że jedne ustalenia naukowców uznajemy za wiarygodne, inne zaś odrzucamy. Jakie strategie dramaturgiczne, retoryczne i performatywne służą wytwarzaniu i utwierdzaniu określonej wiedzy o świecie oraz w jaki sposób udaje się rzekome naukowe prawdy podważyć? Czy chcemy dzięki tym strategiom tworzyć bardziej sprawiedliwe i różnorodne światy, a może podporządkować świat określonej ideologii i jego „jedynie słusznej” wizji? 

Odpowiedzi na tak postanowione pytanie chcielibyśmy pogrupować wokół następujących zagadnień problemowych:

- „na własne oczy widziałem” - okulocentryczny paradygmat wiedzy naukowej i sposoby jego podważania,

- "sztuka jako laboratorium rzeczywistości” - od sztuk stosowanych społecznie, kapitalizmu kognitywnego, aż po inne możliwe strategie ustanawiania wiedzy przez sztukę,

- afektywne strategie uwierzytelniana wiedzy i ich funkcja wspólnototwórcza

- fejk newsy, bańki informacyjne i cyberplemiona jako środowiska dystrybucji wiedzy

- „nie ma jednej wiedzy, są tylko wiedze lokalne” – strategie kontestowania obiektywizmu naukowego przez marginalizowane dotąd grypy społeczne (genderowe, queerowe, etniczne czy rasowe)

- „żyjemy w pluriwersum” – praktyki dekolonialne w służbie nowych epistemologii 

- wiedza o świecie w czasach antropocenu - posthumanistyczne strategie wytwarzania wiedzy w relacji z nie-ludźmi"

 

 

Propozycje 15 minutowych wystąpień, o objętości około 300 słów, należy zgłaszać do dnia 30 stycznia 2021 roku na adres mailowy: performujemyswiat@uj.edu.pl

Powiadomienie o zaakceptowaniu propozycji wystąpień do 15 lutego 2021

Opłata konferencyjna: 60 złotych

Efektem konferencji będzie publikacja wybranych artykułów formie ebooka w punktowanym wydawnictwie naukowym.

Wykłady/ warsztaty/ obrady

Obrady konferencyjne odbywać się będą w formie okrągłych stołów poświęconych określonym kręgom problemowym, podczas których uczestnicy wygłoszą swoje wystąpienia i prowadzić będą dyskusję pod opieką moderatora.  Obradom towarzyszyć będą wykłady mistrzowskie oraz warsztaty performatyczne.

Keynote speaker: prof. dr hab. Małgorzata Sugiera

Temat wykładu: Sposoby podważania paradygmatu wiedzy naukowej i podstaw zachodniej epistemologii w ostatnim 30-leciu i rola sztuk performatywnych w tym procesie.

Warsztaty:

  1. Usytuowane poznanie na ruinach Wschodniej Europy. Performanse etniczności i radioaktywności. Prowadzący: dr hab. prof. UJ Ewa Bal i dr Mateusz Chaberski
  2. Pochód przez news feed – ćwiczenia z chodzenia po labiryncie Internetu, Prowadzący: dr Konrad Wojnowski

Bibliografia (może, ale nie musi stać się punktem odniesienia dla propozycji wystąpień):

Bal, E., Chaberski, M., Situated Knowing. Epistemic Perspectives on Performance, Routledge 2020.

Borowski, M., Chaberski, M., Sugiera, M. (red.), Niespodziewane alianse. Sztuki performatywne jutra, Księgarnia Akademicka, 2019.

Foucault, M., Archeologia wiedzy, PIW 1977.

Haraway, D., Staying with the Trouble, Making Kin in the Chthulucene, Duke University Press, 2016

Haraway, D., Wiedze usytuowane. Kwestia nauki w feminizmie i przywilej ograniczonej/częściowej perspektywy, tłum. Agata Czarnacka, Biblioteka Online Think Tanku Feministycznego. 2008 http://www.ekologiasztuka.pl/pdf/f0062haraway1988.pdf

Harding, G. S., The Science Question in Feminism. Ithaca NY: Cornell University Press, 1986.

Latour, B., ‘Agency at the Time of Anthropocene’. New Literary History 45/2014, pp. 1-18.

Latour, B., Nadzieja Pandory. Eseje o rzeczywistości w studiach nad nauką, tłum. Krzysztof Abriszewski, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, [1999] 2013.

Mignolo, W., Tlostanova, M., Learning to unlearn. Decolonial reflexions from Eurasia and the Americas, Ohio State University Press, 2012

Parikka, J., The Lab as a Symptom, https://jussiparikka.net/2016/05/10/the-lab-as-a-symptom, Accessed: 20 November 2016.

Pariser, E.,The Filter Bubble: How the New Personalized Web Is Changing What We Read and How We Think

Sousa Santos de, B.,  Epistemologies of the South: Justice Against Epistemicide, Paradigm Publishers, 2016

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Pliki do pobrania
Call fo paper